Aikido a ćwiczenia wykonywane w parach przez dzieci
W wieku szkolnym dziecko szybko rozwija własne umiejętności ruchowe, ale nie oznacza to, że każdy nowy wzorzec ruchu zostanie od razu bardzo dobrze zapamiętany. Podczas zajęć związanych ze sztukami walki pojawia się wiele sytuacji, w których trzeba połączyć słuchanie instrukcji z obserwacją i wykonaniem konkretnego ruchu. Aikido dla dzieci używa ćwiczenia wymagające w głównej mierze zmiany kierunku, pracy nóg, utrzymywania stabilnej pozycji a także odpowiedniego ustawienia względem partnera.
Na początku ważniejsze od płynności jest przeanalizowanie podstaw. Dziecko może zatrzymywać się w połowie ćwiczenia, mylić kolejność ruchów lub wykonywać je zbyt szybko. Takie trudności pozwalają określić, które elementy wymagają dodatkowego powtórzenia. W praktyce nauka przebiega etapami, a przejście do bardziej złożonych czynności ma sens dopiero wtedy, gdy podstawowe ruchy są dla uczestnika czytelne.
Specyfika treningu zmienia się również w zależności od wieku. Młodsze dzieci mają zazwyczaj krótszy czas skupienia, dlatego bardzo długie powtarzanie jednego schematu może prowadzić do spadku sugestie. Z kolei starsi uczestnicy mogą pracować nad dokładniejszym wykonaniem poszczególnych elementów i lepiej rozumieć współzależności między ruchem własnym a działaniem partnera. Sztuki walki dla dzieci nie powinny być zatem traktowane jako jednolita forma zajęć dla wszystkich grup wiekowych. Zupełnie inaczej można organizować ćwiczenia dla początkujących przedszkolaków, a przeciwnie dla dzieci, które mają już doświadczenie w aktywności fizycznej. Znaczenie ma także liczebność grupy. Przy większej liczbie osób prowadzącemu dużo trudniej obserwować każdy ruch, a uczestnicy muszą własnymi siłami pilnować swojej przestrzeni. W małej grupie łatwiej jednakże zauważyć drobne usterki i na bieżąco przemienić sposób wykonywania ćwiczenia.
Istotnym elementem aikido jest praca w parach, która wprowadza dodatkową zależność między uczestnikami. Nie wystarczy znać swoją sekwencję ruchów. Powinno się jeszcze obserwować drugą osobę i zaimplementować tempo do jej działania. W sytuacji dzieci bywa to wymagające, ponieważ naturalnym odruchem jest przyspieszanie lub wykonywanie ruchu z większą siłą, gdy pojawia się emocjonująca sytuacja. W trakcie nauki potrzebne jest więc stopniowe oswajanie z zasadą testom ruchu. Ćwiczenia mogą być upraszczane, realizowane wolniej albo dzielone na krótsze fragmenty. Dopiero w przyszłości można łączyć je w pełniejsze sekwencje. Takie podejście pozwala też wychwycić sytuacje, w których dziecko zna teorię, niemniej jednak ma trudność z zastosowaniem jej w praktyce. Różnica między pokazaniem ruchu a samodzielnym wykonaniem na prawdę bardzo często staje się widoczna dopiero podczas ćwiczenia z partnerem.
Na treningach dzieci uczą się też funkcjonowania w określonych ramach. Początek ćwiczenia następuje po właściwym sygnale, pozycję należy zmienić we najlepszym momencie, a w trakcie pracy z innymi osobami trzeba zwracać uwagę na ich położenie. Te zasady mają znaczenie organizacyjne, ponieważ ograniczają chaos, który łatwo pojawia się w grupie dzieci wykonujących różnorodne ruchy jednocześnie. W przypadku aikido dochodzi do tego nauka określonych możliwości poruszania się i wykonywania padów, których opanowanie wymaga systematycznego powtarzania. Nie każdy uczestnik robi postępy w takim samym tempie. Jedni szybko przyswajają schematy, inni potrzebują większej liczby prób, szczególnie gdy nowe ćwiczenie wymaga połączenia kilku czynności. Przy wyborze zajęć z zakresu sztuk walki dla dzieci warto więc uwzględniać nie tylko samą dyscyplinę, lecz też wiek uczestników, poziom grupy, sposób prowadzenia ćwiczeń oraz oczekiwania stawiane osobom zaczynającym naukę.
Zobacz również: sztuki walki Gdańsk.