Rozpoznawanie gatunków i ocena jakości drewna z demontażu

Drewno wykorzystywane dawniej w budownictwie często różni się od materiałów dostępnych aktualnie pod kątem wymiarów, sposobu obróbki i rodzaju połączeń. W starszych gospodarstwach można odnaleźć grube belki, ręcznie ciosane słupy, szerokie deski a także elementy zrealizowane z gatunków drewna, które były powszechnie stosowane w danym regionie. Ich ocena wymaga uwzględnienia zarówno wieku, jak i warunków przechowywania.

Skup starego drewna obejmuje różnorodne rodzaje surowca, natomiast oczywiście nie każdy element ma taką samą wartość i możliwość dalszego zastosowania. Znacząca jest przede wszystkim jego konstrukcja a także stan zachowania. Przykładowo belka z niewielkimi śladami naturalnego zużycia może nadal nadawać się do określonych prac, w trakcie gdy podobny detal z uszkodzonym środkiem może wymagać odrzucenia. Oceniając drewno, zwraca się uwagę na miejsca styku z murem, okolice dachu a także końcówki belek, ponieważ właśnie tam często pojawiają się pierwsze oznaki zawilgocenia i degradacji.

W sytuacji materiałów pochodzących z likwidowanych obiektów ważny jest sposób ich pozyskania. Skup drewna rozbiórkowego wiąże się z oceną elementów, które zostały uprzednio wykorzystane jako części budynku, konstrukcji dachowej, stropu lub podłogi. Podczas demontażu mogą pojawić się trudności powiązane z mocno osadzonymi gwoździami, starymi łącznikami i warstwami wykończeniowymi (zobacz również: skup starego drewna pomorskie). Niektóre deski są przytwierdzone do konstrukcji w kilku miejscach, a ich odrywanie bez odpowiedniego przygotowania prowadzi do rozszczepienia materiału. Znaczenie ma również sposób wcześniejszego cięcia i łączenia drewna. Elementy o niestandardowych przekrojach mogą wymagać osobnej klasyfikacji, ponieważ nie zawsze można je wykorzystać w typowych pracach stolarskich. Przygotowanie surowca obejmuje także oddzielenie części pełnowartościowych od fragmentów uszkodzonych, zabrudzonych albo pokrytych nieznanymi substancjami. Dopiero po takim rozdzieleniu można dokładniej określić ilość materiału nadającego się do dalszego zagospodarowania.

Przy usuwaniu zabudowań wiejskich szczególne znaczenie ma rozpoznanie ich pierwotnego układu. Rozbiórka stodoły może przebiegać przeciwnie w sytuacji obiektu o konstrukcji słupowej, a całkiem inaczej przy budynku z drewnianym dachem opartym na ścianach murowanych. W starszych stodołach spotyka się także rozwiązania mieszane, powstałe w wyniku kolejnych remontów i przebudów. Czasami część ściany została wymieniona, dach otrzymał dodatkowe podpory, a pierwotne połączenia konstrukcyjne zostały zastąpione metalowymi detalami. Przed rozpoczęciem prac trzeba zatem ustalić, które części można demontować niezależnie, a które są ze sobą powiązane. Na prawdę istotna jest kolejność zdejmowania pokrycia, łat, krokwi i pozostałych elementów nośnych. Nieprawidłowa kolejność może doprowadzić do niekontrolowanego przesunięcia konstrukcji. Jeżeli już zadaniem jest odzyskanie konkretnych belek albo desek, należy uwzględnić to już na etapie planowania prac, ponieważ późniejsze wydobywanie materiału z przemieszanych odpadów jest nie najprościejsze.

Osobnym zagadnieniem pozostaje transport i przechowywanie drewna pochodzącego z demontażu. Dosłownie prawidłowo oddzielone elementy mogą ulec uszkodzeniu, jeżeli zostaną ułożone bez uwzględnienia ich długości, ciężaru i podatności na odkształcenia (warto zobaczyć: rozbiórka stodoły małopolska). Bardzo długie belki powinny mieć odpowiednie podparcie, natomiast deski wymagają równego ułożenia i warunków ograniczających kontakt z wilgocią. Nie należy również zakładać, że drewno przechowywane przez sporo lat w zamkniętym budynku jest w pełni suche. Wilgoć może pozostawać wewnątrz grubych przekrojów, pomimo że powierzchnia materiału powoduje złudzenie suchej. Przy ocenie przydatności uwzględnia się też ślady wcześniejszych napraw, otwory po mocowaniach a także ewentualne uszkodzenia mechaniczne powstałe podczas załadunku. W praktyce dosłownie niewielkie różnice w długości lub przekroju poszczególnych elementów mogą wpływać na ich późniejsze wykorzystanie. Dlatego klasyfikowanie odzyskanego drewna odbywa się z uwzględnieniem jego rzeczywistych parametrów, a nie jedynie ogólnego wyglądu.

Sprawdź tutaj: skup starego drewna.